Aborî (ekonomî) zanistek e ku kolandinê li ser hilberandin, belavkirin, û xerakirina mal û xizmetguzariyan dike. Bi kurtasî, aborî lêkolîn dike ka mirov, karsazî, û dewlet çawa çavkaniyên xwe yên kêm û bi sînor bi kar tînin da ku hewcedariyên xwe bi cih bînin.
Ji bo ku em babetê baştir fêm bikin, aborî dabeşî du beşên sereke dibe:
1. Aboriya Biçûk (Mîkroaborî)
Ev beş bala xwe dide ser biryarên yekeyên piçûk û takekesî:
- Mirov û Malbat: Çawa drav xerc dikin û çi dikirin.
- Karsazî û Şîrket: Çawa hilberînê dikin û bihayê kelûpêlan çawa diyar dikirin.
- Sûk (Market): Têkiliya navbera daxwaz (kiriyar) û pêşniyarê (firoşyar).
2. Aboriya Mezin (Makroaborî)
Ev beş li ser asta giştî ya welat û cîhanê lêkolînê dike:
- Dahata Neteweyî (GDP): Rêjeya giştî ya hilberîna welatekî.
- Bêkarî: Rêjeya mirovên ku kar dixwazin lê nabînin.
- Enflasyon: Bilindbûna bihayê kelûpêlan û kêmbûna nirxê drav.
- Siyasetên Dewletê: Siyasetên bacê û dravî yên ku bandorê li aboriya giştî dikin.